Jak placówki medyczne mogą przyspieszyć bezpieczny dostęp bez ryzyka dla pacjentów?

3 wrz

3 minut(y) czytania

12 sierpnia 2026 roku wicepremier i minister cyfryzacji Krzysztof Gawkowski potwierdził, że w wyniku cyberataku na firmę MyDr, dostawcę oprogramowania gabinetowego wykorzystywanego przez ponad 12 tysięcy placówek medycznych w Polsce, doszło do nieuprawnionego dostępu do danych nawet 19 milionów pacjentów

Incydent MyDr dotyczy dostawcy oprogramowania, nie pojedynczej przychodni, co pokazuje skalę ryzyka związanego z dostępem do systemów medycznych w całym łańcuchu podmiotów obsługujących sektor ochrony zdrowia. Systemy EDM, systemy gabinetowe, integracje z dostawcami zewnętrznymi i dostęp administracyjny do baz danych pacjentów to dziś jeden z najbardziej wrażliwych obszarów cyberbezpieczeństwa w Polsce.

Dlaczego tradycyjny model dostępu zawodzi w ochronie zdrowia

Systemy ochrony zdrowia muszą działać szybko. Nowi lekarze i personel muszą uzyskać dostęp do systemów klinicznych od razu, dostawcy sprzętu medycznego i oprogramowania potrzebują dostępu do wybranych systemów na czas prac serwisowych, a nowe placówki trzeba włączać do sieci organizacji bez opóźnień.

Model oparty na sieci, czyli VPN, segmentacja sieci i reguły firewall, nie został zaprojektowany do precyzyjnego udostępniania dostępu do rozproszonych systemów klinicznych. W praktyce prowadzi to do:

opóźnień w nadawaniu dostępu nowym pracownikom,
nadmiarowych uprawnień przyznawanych "na wszelki wypadek",
ograniczonej widoczności tego, kto i kiedy faktycznie korzysta z systemów,
ograniczeń wydajnościowych wpływających na pracę personelu klinicznego.

AppGate, w swoim najnowszym opracowaniu dotyczącym sektora ochrony zdrowia, wskazuje sześć obszarów, w których podejście oparte na Zero Trust Network Access (ZTNA) zmienia ten model.

1. Onboarding personelu klinicznego bez czekania na konfigurację sieci

Zamiast czekać na ręczną konfigurację dostępu w wielu systemach, nowy pracownik otrzymuje dostęp przypisany do roli, bezpośrednio do systemów potrzebnych w jego pracy. Dostęp jest definiowany na poziomie aplikacji lub usługi, a nie całego segmentu sieci.

2. Precyzyjnie ograniczony dostęp dla dostawców zewnętrznych

Stały dostęp VPN dla dostawców i firm serwisowych jest wygodny, ale trudny do kontrolowania. Uprawnienia zostają w systemie po zakończeniu projektu, a zespoły bezpieczeństwa mają ograniczoną widoczność tego, jak z dostępu korzystano. Model tożsamościowy daje dostawcy dostęp wyłącznie do systemów, które obsługuje, wyłącznie na czas trwania prac, z pełną widocznością aktywności.

3. Integracja nowych placówek przez politykę, a nie rozbudowę sieci

Łączenie sieci nowych placówek z istniejącą infrastrukturą wymaga nowych reguł firewall i zwiększa złożoność środowiska. Model oparty na centralnie zarządzanej polityce pozwala nadać dostęp konkretnym użytkownikom do konkretnych systemów, bez łączenia całych środowisk sieciowych.

4. Zachowanie wydajności systemów obrazowania medycznego i telemedycyny

Ruch kierowany przez centralną infrastrukturę VPN lub zewnętrznych brokerów chmurowych wprowadza opóźnienia. Dla lekarza oznacza to opóźnienia w dostępie do wyników badań czy obrazów diagnostycznych. Model bezpośredniego routingu pozwala autoryzowanym użytkownikom i urządzeniom łączyć się bezpośrednio z zatwierdzonymi zasobami klinicznymi.

5. Precyzyjny, stale weryfikowany dostęp zamiast szerokich uprawnień sieciowych

Dostęp przypisany do lokalizacji sieciowej sprawia, że użytkownicy często mają więcej uprawnień, niż wymaga ich rola, a każda zmiana wymaga ręcznej pracy w wielu systemach. Model tożsamościowy pozwala nadawać dostęp bezpośrednio do systemów i usług, a tożsamość, stan urządzenia i kontekst mogą być weryfikowane w sposób ciągły. Zmiana roli, niezgodność urządzenia z polityką lub zmiana poziomu ryzyka automatycznie wpływają na zakres dostępu.

6. Lepsza widoczność dostępu i mniejsze obciążenie operacyjne

AppGate przywołuje przykład wdrożenia w organizacji biotechnologicznej, która zastąpiła kosztowne i mało elastyczne środowisko VPN modelem opartym na tożsamości i polityce. Efekty wdrożenia:

80 procent redukcji liczby zgłoszeń do helpdesku związanych z dostępem,
25 procent wzrostu efektywności zarządzania dostępem,
30 procent redukcji czasu rozwiązywania problemów z dostępem,
30 procent redukcji ogólnych kosztów operacyjnych IT.

Choć przykład pochodzi z sektora biotechnologicznego, wyzwania, takie jak złożoność VPN, ręczne nadawanie uprawnień, ograniczona widoczność dostępu i poleganie na uprawnieniach sieciowych, są bezpośrednio przekładalne na środowiska szpitalne i przychodnie w Polsce.

Co to oznacza dla placówek medycznych w Polsce

Incydent MyDr pokazał, że ryzyko w sektorze ochrony zdrowia nie ogranicza się do pojedynczej placówki. Dostawca oprogramowania obsługujący tysiące gabinetów staje się jednym punktem, którego naruszenie dotyka miliony pacjentów jednocześnie. W takim środowisku kluczowe pytanie brzmi nie tylko "czy dane są zaszyfrowane", ale "kto, z jakiego urządzenia i na jakich zasadach ma dziś dostęp do systemów przetwarzających dane pacjentów, i czy ten dostęp jest w ogóle widoczny dla zespołu bezpieczeństwa".

AppGate ZTNA pozwala zastąpić dostęp sieciowy dostępem bezpośrednim i tożsamościowym. Systemy kliniczne pozostają niewidoczne dla nieautoryzowanych użytkowników, dostęp jest logowany i możliwy do audytu, a personel, dostawcy i partnerzy zewnętrzni otrzymują wyłącznie taki zakres uprawnień, jaki jest im rzeczywiście potrzebny.

ePrinus jako dystrybutor AppGate w Polsce wspiera placówki medyczne, podmioty administracji publicznej oraz operatorów infrastruktury krytycznej we wdrażaniu architektury Zero Trust, zgodnej z wymaganiami NIS2 oraz krajowymi regulacjami dotyczącymi ochrony danych medycznych.

Zapraszamy do kontaktu w celu omówienia, jak model ZTNA może zostać wdrożony w konkretnym środowisku klinicznym.